Ilana ti itutu lesa ati lilo rẹ si awọn atomu tutu
Nínú ìmọ̀ ẹ̀rọ atom tutu, ọ̀pọ̀ iṣẹ́ àyẹ̀wò ló nílò ìṣàkóso àwọn èròjà (fífi àwọn átọ̀mù ionic sẹ́wọ̀n, bíi àwọn aago átọ̀mù), dídín wọn kù, àti mímú kí ìwọ̀n wọn péye sí i. Pẹ̀lú ìdàgbàsókè ìmọ̀ ẹ̀rọ lesa, ìtútù lesa ti bẹ̀rẹ̀ sí í wọ́pọ̀ nínú àwọn átọ̀mù tutu.
Ní ìwọ̀n átọ́míìkì, kókó ìgbóná ni iyára tí àwọn èròjà ń gbé kiri. Ìtutù léésà ni lílo àwọn fọ́tòn àti átọ̀mù láti pàṣípààrọ̀ agbára, nípa bẹ́ẹ̀ àwọn átọ̀mù ń tutù. Fún àpẹẹrẹ, tí átọ̀mù bá ní iyára síwájú, tí ó sì fa fọ́tòn tí ń fò tí ń rìn ní ọ̀nà òdìkejì, iyára rẹ̀ yóò dínkù. Èyí dàbí bọ́ọ̀lù tí ń yípo síwájú lórí koríko, tí àwọn agbára mìíràn kò bá tì í, yóò dáwọ́ dúró nítorí “ìdènà” tí ó wáyé nípasẹ̀ ìfọwọ́kan pẹ̀lú koríko.
Èyí ni ìtútù lésà àwọn átọ̀mù, ìlànà náà sì jẹ́ ìyípo. Àti nítorí ìyípo yìí ni àwọn átọ̀mù fi ń tutù.
Nínú èyí, ìtútù tó rọrùn jùlọ ni láti lo ipa Doppler.
Sibẹsibẹ, kii ṣe gbogbo awọn atomu ni a le fi awọn lesa tutu, ati pe “iyipada iyipo” gbọdọ wa laarin awọn ipele atomu lati ṣaṣeyọri eyi. Nipasẹ awọn iyipada iyipo nikan ni a le ṣaṣeyọri tutu ati tẹsiwaju nigbagbogbo.
Lọ́wọ́lọ́wọ́ báyìí, nítorí pé átọ̀mù irin alkali (bíi Na) ní elekitironi kan ṣoṣo ní ìpele òde, àti pé àwọn elekitironi méjì ní ìpele òde jùlọ ti ẹgbẹ́ ilẹ̀ alkali (bíi Sr) ni a lè kà sí gbogbo rẹ̀, ìwọ̀n agbára àwọn átọ̀mù méjì wọ̀nyí rọrùn gan-an, ó sì rọrùn láti ṣe àṣeyọrí “ìyípadà oníyípo”, nítorí náà àwọn átọ̀mù tí àwọn ènìyàn ti tutù nísinsìnyí jẹ́ àwọn átọ̀mù irin alkali tàbí àwọn átọ̀mù ilẹ̀ alkali tí ó rọrùn jùlọ.
Ilana ti itutu lesa ati lilo rẹ si awọn atomu tutu
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Oṣù Kẹfà-25-2023





