Àwọn ìlù Attosecond ṣí àṣírí ìdádúró àkókò payá

Àwọn ìlù atọ́sẹ́yìnṣí àwọn àṣírí ìdádúró àkókò payá
Àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ní Amẹ́ríkà, pẹ̀lú ìrànlọ́wọ́ àwọn ìlù attosecond, ti tú àṣírí àwọn ìwífún tuntun nípaipa fọtoelectric: naaìtújáde fọ́tò-inaÌdádúró náà tó 700 attoseconds, ó gùn ju bí a ṣe rò tẹ́lẹ̀ lọ. Ìwádìí tuntun yìí pe àwọn àpẹẹrẹ ìmọ̀ ẹ̀rọ tó wà tẹ́lẹ̀ níjà, ó sì ń mú kí òye jíjinlẹ̀ nípa ìbáṣepọ̀ láàárín àwọn elekitironi, èyí tó ń yọrí sí ìdàgbàsókè àwọn ìmọ̀ ẹ̀rọ bíi semiconductors àti àwọn sẹ́ẹ̀lì oòrùn.
Ìpa photoelectric náà tọ́ka sí ìṣẹ̀lẹ̀ tó ń ṣẹlẹ̀ pé nígbà tí ìmọ́lẹ̀ bá tàn sórí molecule tàbí átọ̀mù lórí ojú irin, photon máa ń bá molecule tàbí átọ̀mù ṣiṣẹ́, ó sì máa ń tú àwọn elektroni jáde. Ìpa yìí kì í ṣe ọ̀kan lára ​​àwọn ìpìlẹ̀ pàtàkì ti àwọn onímọ̀ nípa kuantum nìkan, ó tún ní ipa tó jinlẹ̀ lórí fisiksi òde òní, kemistri àti ìmọ̀ nípa ohun èlò. Síbẹ̀síbẹ̀, nínú ẹ̀ka yìí, ohun tí a ń pè ní àkókò ìdádúró photoemission ti jẹ́ kókó ọ̀rọ̀ tó ń fa àríyànjiyàn, onírúurú àwọn àpẹẹrẹ ìmọ̀ ti ṣàlàyé rẹ̀ sí oríṣiríṣi ìpele, ṣùgbọ́n kò sí ìfohùnṣọ̀kan tó ṣọ̀kan tí a ti ṣe.
Bí ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì attosecond ṣe ń sunwọ̀n síi ní àwọn ọdún àìpẹ́ yìí, irinṣẹ́ tuntun yìí ń fúnni ní ọ̀nà tí kò tíì ṣẹlẹ̀ rí láti ṣe àwárí ayé awòràwọ̀. Nípa wíwọ̀n àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tí ó ń ṣẹlẹ̀ lórí àwọn ìwọ̀n àkókò kúkúrú gan-an, àwọn olùwádìí lè jèrè ìwífún síi nípa ìhùwàsí agbára àwọn èròjà. Nínú ìwádìí tuntun, wọ́n lo àwọn ìlù X-ray gíga tí ó ní agbára gíga tí orísun ìmọ́lẹ̀ tí ó wà ní Stanford Linac Center (SLAC) ṣe, èyí tí ó pẹ́ tó bílíọ̀nù kan nínú ìṣẹ́jú-àáyá kan (attosecond), láti ionize àwọn elekitiron mojuto àti “ta” jáde kúrò nínú molecule tí ó yára.
Láti túbọ̀ ṣàyẹ̀wò àwọn ipa ọ̀nà àwọn elektroni tí a tú jáde wọ̀nyí, wọ́n lo ohun tí wọ́n yá ní ọ̀kọ̀ọ̀kan.awọn ilọsi lesaláti wọn àkókò ìtújáde àwọn elekitironi ní ọ̀nà ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀. Ọ̀nà yìí fún wọn láyè láti ṣírò àwọn ìyàtọ̀ pàtàkì láàárín àwọn àkókò ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ tí ìbáṣepọ̀ láàárín àwọn elekitironi fà, èyí sì jẹ́rìí sí i pé ìdádúró náà lè dé 700 attoseconds. Ó ṣe pàtàkì láti kíyèsí pé àwárí yìí kò wulẹ̀ jẹ́rìí sí àwọn àbá kan tẹ́lẹ̀ nìkan, ṣùgbọ́n ó tún gbé àwọn ìbéèrè tuntun dìde, èyí sì mú kí àwọn ẹ̀kọ́ tó bá yẹ ní láti tún ṣe àyẹ̀wò àti àtúnṣe.
Ni afikun, iwadi naa fihan pataki wiwọn ati itumọ awọn idaduro akoko wọnyi, eyiti o ṣe pataki fun oye awọn abajade idanwo. Ninu kristali amuaradagba, aworan iṣoogun, ati awọn ohun elo pataki miiran ti o ni ibatan si ibaraenisepo awọn egungun X pẹlu nkan, awọn data wọnyi yoo jẹ ipilẹ pataki fun imudarasi awọn ọna imọ-ẹrọ ati imudarasi didara aworan. Nitorinaa, ẹgbẹ naa ngbero lati tẹsiwaju lati ṣawari awọn agbara itanna ti awọn oriṣiriṣi awọn molikula lati le ṣafihan alaye tuntun nipa ihuwasi itanna ninu awọn eto ti o nira diẹ sii ati ibatan wọn pẹlu eto molikula, fifi ipilẹ data ti o lagbara diẹ sii fun idagbasoke awọn imọ-ẹrọ ti o jọmọ ni ọjọ iwaju.